The Eye of the Beholder

  • Dame met vleugelhoed

    Pin it!

    IMG_1750.JPG

    Ik was 21 toen ik deze dame voor het eerst ontmoette in een Berlijns Museum. Het was één van de eerste keren dat een klassiek meesterwerk me van de sokken blies doordat ik het in het echt zag. Het postkaartje hangt nu nog achter me in mijn thuiskantoor, als herinnering. Onlangs zag ik het terug, in de Gemäldegalerie in Berlijn, en stond ik er weer met open mond naar te kijken. Ik schrok ervan hoe klein het was. De vrouw lijkt recht in je ogen te kijken en als je er voorbijwandelt lijkt ze je zelfs te volgen, een beetje uitdagend, heel expressief. Ze heeft dezelfde wat spottende en alerte blik als mijn vrouw toen ik ze de eerste keer in de ogen keek.

    Het werk dateert uit 1440-45 en alhoewel het niet geweten is over wie het gaat was het waarschijnlijk een dame uit de middenklasse van Brussel, gehuwd (kan men afleiden uit het hoofddeksel) en begoed maar niet uit de heersende klasse (het kleed is van grote kwaliteit maar niet versierd). Het is het oudst bewaarde portret van de hand van Rogier van der Weyden, toen nog sterk onder de invloed van Jan Van Eyck.  

    Ik ben blij dat ik het nog eens kon terugzien.

     

  • Max Alpert

    Pin it!

    maxalpert1938.jpg

    Max Alpert, 1936, Vrouwelijke ruiter in Kirgizië

    Max Alpert (1899-1980) was één van de grootste Soviet-fotografen. Zijn werk werd vooral gebruikt voor propaganda, maar hij was zelf een overtuigd communist die in 1919 nog in het Rode Leger gevochten had. Hij is het bekendst voor zijn werk rond de bouw van de Dnjeprogues, een waterkrachtcentrale aan de Dnjepr en zijn reeks over Viktor Kolmykov, een ongeletterde metselaar die het tot succesvol constructeur bracht in Magnitogorsk, een nieuw gebouwde stad voor de staalindustrie in de Oeral. Tijdens WOII was hij oorlogsfotograaf voor Tass. Na de oorlog werkte hij voor Novosti.

    Wat hier is afgebeeld is een huwelijksgebruik. De mannelijke ruiter moest tijdens een galop de bruid van zijn keuze licht met de zweep aanraken. Als hij miste werden de rollen omgedraaid en was zijn het die op die manier haar keuze mocht duidelijk maken.

    Ik vind dit zijn mooiste foto en één van de mooiste van de Soviet-fotografie tijdens het Interbellum. Er straalt een ongebreidelde levensvreugde van uit en een soort natuurkracht.

    Ik zag de foto ooit op een tijdelijk tentoonstelling in Antwerpen, Early Soviet Photography 1917-1940, in het fotografiemuseum. Van 14 mei tot 6 september kan je hem ook gaan bekijken in Moskou, in de tentoonstelling Soviet Photo, in het Lumiere Brothers Centre for Photography.  

  • Dover Pier

    Pin it!

    DSC_0056 - Copy.JPG

    De mist was al opgekomen in de late namiddag en had de zee en de contouren van de haven al lang opgeslokt. Het werd al donker toen ik mijn avondwandeling begon. Twee agenten waren met zaklampen iets aan het bekijken onderaan de pier en ik staarde wat naar het water. Toen ik de pier begon af te wandelen volgden ze me. Ergens voor mij liepen nog twee mensen. Na 100 meter zag ik noch het begin noch het einde van de pier. Ik hoorde enkel nog de voetstappen van die twee agenten. Links van me zag je vaag de lichten van een havenkade. Een misthoorn blies een code over het water. Voor mij zag ik vier of vijf Victoriaanse straatlantaarns ver, daar voorbij verborg de mist alles. Telkens ik een lantaarnpaal voorbijwandelde doemde er in de verte een nieuwe op.  

    Ik had er nooit op gelet om te zien hoe lang de pier was en na een tijd leek ik in een soort trance te gaan. De lantaarns bleven elkaar opvolgen als op een gigantische loopband. Er leek geen einde aan te komen. Even beeldde ik me in dat ik hier zou blijven verder wandelen, altijd maar door, en dat er eigenlijk geen eindpunt meer zou zijn. Een filmisch beeld van een leven na de dood ? Zou er iemand op me wachten aan het einde van de pier ? Of zou er gewoonweg niks meer zijn ?

    Na een hele tijd doemde er een soort paviljoen op, verlaten en afgesloten. De agenten controleerden de sloten, keken even rond en keerden terug. Deze keer volgde ik ze.

     

    De Prince of Wales Pier in Dover is iets meer dan een kilometer lang en dateert uit 1902. Al sinds het begin ligt er aan het uiteinde een café en een kleine vuurtoren. Ik sliep in het Marina Hotel aan Waterloo Crescent, in een klein maar net kamertje, veel te heet gestookt en waarvan de raam maar op een kier openging. Zeer goed ontbijt wel, aangename sfeer.